Καλοπέραση ή αξιοπρέπεια;

Συνιστώ για ανάγνωση ολόκληρο το κείμενο του Αντώνη Ανδρουλιδάκη με τίτλο ‘Πιρουέτες στην άκρη του Ζαλόγγου‘, όπως το βρήκα στον ‘Λιθο...Βόλο’. Παραθέτω κάποια σημαντικά αποσπάσματα (οι υπογραμμίσεις δικές μου):

«Το έλλειμμα μας δεν είναι –πρωτίστως- οικονομικό. Όπως ακριβώς και το χρέος μας δεν είναι ένα κάποιο λογιστικό μέγεθος. Δεν είναι τα λεφτά που μας λείπουν. Είναι το μεδούλι του τόπου που αφανίστηκε. Αυτό οφείλουμε να επανεφεύρουμε. Αυτό είναι το χρέος μας. Το πρόβλημα της χώρας, δεν είναι “πως θα πάμε το άλογο να πιει νερό”, κατά πως χτυπιούνται οι αγωνιούντες κονδυλοφόροι του συστήματος... Το πρόβλημα είναι ότι το νερό είναι και θολό και νοθευμένο με διαόλους, που ‘λεγε κι η γιαγιά μου. Γι’ αυτό και ένα νέο συλλογικό όραμα μοιάζει ανέφικτο.
»Τί απαιτείται λοιπόν; Πριν απ’ όλα να διακοπούν άμεσα και δια ροπάλου τα χορευτικά στο χείλος του γκρεμού, από τις αστείες φιγούρες που αυτο-αποκαλούνται πολιτικό προσωπικό. Δεύτερον, να ξεθολώσουμε το νερό. Δηλαδή, επανιεράρχηση των προτεραιοτήτων της κοινωνίας. Της κοινωνίας των ζωντανών αλλά και των πεθαμένων, κατά πως ορίζει ο τρόπος μας. Τρίτον, «πλήρωση» των ελλειμμάτων, με την σειρά που αυτά διαμορφώθηκαν. Με βάση της πραγματικές ανάγκες της κοινωνίας και μια νέα αυθεντική ιεράρχηση τους. Επιτέλους ας απαντήσει εμπράκτως ο Λαός τι θέλει. Λεφτά ή ελευθερία; Καλοπέραση ή αξιοπρέπεια; Ας απαντήσουμε δηλαδή, τι επιζητούμε πρώτο και τι θέλουμε δεύτερο. Όλα αυτά δεν μπορεί, όμως, να είναι ευχές ή αμπελοφιλοσοφίες. Καλώς ή κακώς κάθε ιεράρχηση προτεραιοτήτων του βίου, απαιτεί θυσία του υποδεέστερου στόχου χάριν του σπουδαιότερου. Και τα δυο μαζί, είναι κάτι σαν «καλύτερα πλούσιος και υγιής, παρά φτωχός και άρρωστος». Τα ζόρια έρχονται, όταν χρειάζεται να διαλέξεις. Και αφού διαλέξεις, τα βάζεις όλα ετούτα σ’ ένα χαρτί και τα κάνεις πρόγραμμα, με αρχή, μέση και τέλος. Με στόχους και αντικειμενικούς σκοπούς. Με λειτουργικές, τακτικές και στρατηγικές αποφάσεις. Με αναγκαία μέσα και πόρους. Με χρονοδιαγράμματα. Με ανθρώπους έτοιμους να πεθάνουν για να τα υποστηρίξουν. Και τότε τίποτα –καθώς ξέρουμε από τον τρόπο μας- δεν μπορεί να σε εμποδίσει».

Το Λάθος μου

Κάνω ένα λάθος πάντα στη ζωή μου.

Στενοχωρήθηκε ποτέ κανείς επειδή τα κάστανα έχουν εξωτερικά βελόνες,

που τρυπούν;

Τα καρύδια πράσινη, χονδρή σάρκα,

που μαυρίζει τα χέρια;

Τα αμύγδαλα, τα φουντούκια, σκληρό περίβλημα;

Το σιτάρι βελόνες;

Τα φραγκόσυκα αγκάθια;

Κανείς. Ποτέ.

Απλά και ειρηνικά τα παραμερίζουν όλα τούτα

και παίρνουν και γεύονται τον ωραίο θρεπτικό καρπό τους.

Εγώ όμως στέκομαι μόνο σ’ αυτά τα εξωτερικά των συνανθρώπων μου,

των οικείων μου, των αδελφών μου.

Στη λίγη σκληράδα στον τρόπο.

Στο λίγο τσίμπημα στην ψυχή.

Στα λίγα αγκαθάκια στη συνεργασία.

Και στενοχωρούμαι.

Δεν τα παραμερίζω να πάω στον καρπό της ψυχής των άλλων.

Και έτσι, μένω νηστικός.

Κάνω το λάθος που δεν κάνει κανείς για τους καρπούς.

Και το κάνω για τις αδελφές ψυχές:

Τι κρίμα!...

Ιωσήφ Αγαπητός

Κλυδώνιον

Διαχρονικός και επίκαιρος πάντα ο Ιερός Χρυσόστομος, όπως και στο παρακάτω απόσπασμα:

‘Βλέπω να μαίνεται η θάλασσα παντού, να αναμοχλεύεται από τα βάθη της αβύσσου... Βλέπω τα σανιδώματα των πλοίων διαλυμένα, σπασμένα τα κατάρτια, σκισμένα τα πανιά, τα κουπιά πεσμένα από τα χέρια των κωπηλατών, τους καπετάνιους αντί να κρατούν γερά το τιμόνι, να κάθονται στο κατάστρωμα με τα χέρια πλεγμένα γύρω απ’ τα γόνατα, αδύναμοι μπρος στα γινόμενα, να κλαίνε, να ολολύζουν, να ολοφύρονται μοναχά. Μήτε ουρανό ξεχωρίζω, μήτε πέλαγο μακριά, μήτε μια μικρή έστω σπίθα φωτός. Παντού βαθύ σκοτάδι, αδιαπέραστο, πηχτό, τόσο που δεν βλέπεις τον διπλανό σου...
Ωστόσο, παρότι όλα αυτά τα βλέπω και τα γνωρίζω πολύ καλά, δεν απελπίζομαι... καθώς αναλογίζομαι ότι ο Κυβερνήτης του κόσμου μπορεί να κατανικήσει κι αυτή την τρικυμία και όλα της τα δεινά, να σταματήσει αυτή την αναταραχή με ένα του νεύμα μοναχά! Τώρα, αν δεν το κάνει αμέσως και από την αρχή, είναι γιατί αυτή την τακτική ακολουθεί, να μη καταλύει αμέσως τα δεινά, αλλά όταν αυξηθούν πολύ, φτάσουν στο απροχώρητο, και απογοητευθούν οι πιο πολλοί. Τότε συνηθίζει να παρεμβαίνει, να κάνει το θαύμα, να εκπλήσσει αποκαλύπτοντας τη μεγάλη του δύναμη, έχοντας στο μεταξύ δοκιμάσει την αντοχή και υπομονή όσων υπομένουν αυτά!’

[Ιωάννου Χρυσοστόμου, Επιστολή 7η προς την Ολυμπιάδα, παρ. 1α-β.  

Μετάφραση Αθ. Κοτταδάκη, Χριστιανική Στέγη Καλαμάτας 2009]

Αναστάσιμο

Ο Χριστός καλεί τους πάντες στη χαρά της Αναστάσεως.

Και για να το κάνει σαφές, το διατυπώνει θετικά δια του πάντες και αρνητικά δια του μηδείς:

Πάντες εισέλθετε εις την χαράν του Κυρίου.

Πάντες απολαύσατε του συμποσίου της πίστεως.

Μηδείς εξέλθη πεινών.

Μηδείς οδυρέσθω πταίσματα.

Μηδείς φοβείσθω θάνατον.

Ανέστη Χριστός, και νεκρός ουδείς επί μνήματος!

[Αρχιμ. Βασιλείου, Απολυτίκιον. Ι.Μ. Ιβήρων 2011, σ. 52]

Ψευδαίσθηση

‘Μόλις πιστέψης ότι είσαι κάτι στην αρετή ή στη γνώση, τότε τα χάνεις όλα και γίνεσαι αφορμή μολύνσεως, άσχετα αν νομίζης εσύ—ή και κάποιοι άλλοι—ότι είσαι υπόδειγμα αρετής και ανανεώσεως της πνευματικής ζωής’ 

[Αρχιμ Βασιλείου. Απολυτίκιον. Ι.Μ. Ιβήρων 2011, σελ. 23].

Λαός και κυβερνήτες

Για να υπάρχουν καλοί κυβερνήτες, πρέπει και ο λαός να είναι καλός, αφού από τον λαό βγαίνουν και ο λαός τους διαλέγει και τους ψηφίζει. Επομένως έχει μεγάλη σημασία ο λόγος της Γραφής: ‘Εν τω αγαπήσαι Κύριον τον λαόν αυτού έδωκέ σε επ’ αυτούς βασιλέα’ (Β' Παραλειπ. β΄11). Όταν ο Θεός αγαπά τον λαό του, του δίνει άξιους κυβερνήτες. Και για να αγαπήσει ο Θεός τον λαό, πρέπει να γίνει και ο λαός, λαός του Θεού, που θα είναι αφοσιωμένος σ’ Αυτόν και θα βαδίζει σύμφωνα με τα προστάγματά Του.

[Αρχιμ. Γ. Μπίζα. Ο πιο σοφός άρχοντας του κόσμου (ο Σολομών).

Εκδόσεις Σωτήρ 2010, σ. 124]

Κατάνυξη

‘Εν τω επικαλείσθαι με εισήκουσάς μου, ο Θεός της δικαιοσύνης μου, εν θλίψει επλάτυνάς με’

‘Απόστητε απ’ εμού πάντες οι εργαζόμενοι την ανομίαν, ότι εισήκουσε Κύριος της φωνής του κλαυθμού μου’

‘Φώτισον τους οφθαλμούς μου μήποτε υπνώσω εις θάνατον’

‘Αι θλίψεις της καρδίας μου επληθύνθησαν, εκ των αναγκών μου εξάγαγέ με’

‘Συ ει ο υπερασπιστής μου, Κύριε, εις χείρας σου παραθήσομαι το πνεύμα μου’

‘Μεθ’ ημών ο Θεός, γνώτε έθνη και ηττάσθε, ότι μεθ’ ημών ο Θεός’

‘Κύριε των δυνάμεων, μεθ’ ημών γενού, άλλον γαρ εκτός σου βοηθόν εν θλίψεσιν ουκ έχομεν, Κύριε των δυνάμεων, ελέησον ημάς’.

[Ακολουθία του Μεγάλου Αποδείπνου]